علی محبی رئیس پژوهشگاه مطالعات آموزش و پرورش در نشست خبری نهم آذر با تأکید بر نقش بنیادین آموزش در توسعه کشور بیان کرد مسیر توسعه از آموزش انسان میگذرد و سرمایه انسانی نقطه آغاز و مهمترین رکن رشد و آینده کشور است. او تأکید کرد هر آنچه به آیندهسازی ایران مربوط میشود در آموزش و پرورش رقم میخورد و ابراز امیدواری کرد با برنامههای در دست اجرا و همراهی رسانهها، وظایف این دستگاه به بهترین شکل انجام شود.
اهمیت قانونگذاری و تعامل با مجلس
محبی با گرامیداشت روز مجلس و تقدیر از نقش قانونگذاری در توسعه افزود وجود قوانین مترقی زمینهساز پیشرفت است و قوانین ناکارآمد میتواند مسیر توسعه را مختل کند. او گفت در حوزه آموزش و پرورش تعامل و همراهی خوبی با مجلس وجود دارد، بهویژه در دوره اخیر که این همکاری چشمگیرتر شده است و ابراز امیدواری کرد خلأهای قانونی برطرف و نواقص اصلاح شود.
برنامههای هفته پژوهش و فرهنگ پژوهشمحوری
وی با اشاره به نزدیک شدن به هفته پژوهش توضیح داد وزارت آموزش و پرورش همزمان با برنامههای ملی، از سطح مدرسه تا ستاد، برنامههای متنوعی را اجرا میکند. هدف اصلی توسعه فرهنگ پژوهش در آموزش و پرورش عنوان شد، زیرا کیفیت تصمیمات به میزان پژوهشمحوری آنها وابسته است. او یادآور شد در گذشته تصمیماتی به دلیل ضعف در پیوست پژوهشی نتایج مطلوب نداشتهاند و اتخاذ هر تصمیم درست نیازمند پژوهش دقیق و متقن است.
شعار هفته پژوهش و پیوند آن با عدالت آموزشی
محبی با تشریح شعار و روزشمار هفته پژوهش در وزارت آموزش و پرورش اعلام کرد شعار امسال که به تصویب شورای پژوهشی پژوهشگاه رسیده «سرمایهگذاری در پژوهش؛ ارتقای کیفیت و عدالت آموزشی» است. به گفته او اگر قرار است کیفیت و عدالت آموزشی ارتقا یابد، سرمایهگذاری جدی در حوزه پژوهش ضروری است.
معلمان پژوهنده و اقدامپژوهی در مدارس
وی با تأکید بر محوریت معلم در تحول آموزشی گفت بیش از ۸۰ هزار معلم پژوهنده در سراسر کشور فعالیت دارند. در هفته پژوهش نشستهای تخصصی با محوریت معلمان پژوهنده برگزار میشود تا ضمن شنیدن دغدغهها برای تقویت اقدامپژوهی در مدارس برنامهریزی مشترک صورت گیرد.
ظرفیت پژوهشسراهای دانشآموزی
محبی با اشاره به وجود بیش از ۷۰۰ پژوهشسرای دانشآموزی در کشور افزود در هفته پژوهش بازدیدهای سراسری از پژوهشسراها انجام خواهد شد و ظرفیتهای پژوهشی دانشآموزی مورد بررسی قرار میگیرد.
جشنواره ملی هفته پژوهش و ساختار مراحل آن
رئیس پژوهشگاه با تشریح جشنواره ملی هفته پژوهش گفت رقابتهای پژوهشی از مدرسه آغاز میشود و مرحله به مرحله از سطح مدرسه به مرحله شهرستانی، سپس استانی و در نهایت به مرحله کشوری میرسد. این جشنواره در هشت محور اصلی برگزار میشود که هر کدام بخشی مهم از فعالیتهای پژوهشی آموزش و پرورش را پوشش میدهد.
محورهای هشتگانه جشنواره ملی هفته پژوهش
محبی محورهای جشنواره ملی هفته پژوهش را شامل دانشآموزان پژوهشگر و فناور برگزیده، معلمان پژوهنده، پژوهشگران برگزیده، دستاوردهای پژوهشی برتر، دانشجومعلمان پژوهشگر، مدیران برگزیده پژوهشسراهای دانشآموزی، شوراهای تحقیقات ادارات کل آموزش و پرورش استانها و کمیتههای پژوهشی حوزه ستادی آموزش و پرورش عنوان کرد.
فرایند داوری و استقرار کمیتههای جشنواره
رئیس ستاد بزرگداشت هفته پژوهش با تأکید بر لزوم داوری عادلانه و دقیق گفت برای هر محور جشنواره یک کمیته داوری مستقل تشکیل شده که بر اساس معیارهای مندرج در شیوهنامه فعالیت میکند و فرایند داوری به گونهای طراحی شده تا کمترین امکان سوگیری وجود داشته باشد. او محل استقرار دبیرخانهها را چنین اعلام کرد کمیته معلم پژوهنده در استان فارس، کمیته دانشآموز پژوهشگر و فناور در اداره کل آموزش و پرورش شهر تهران، کمیته شورای تحقیقات برتر استانها در مرکز آموزش چندزبانه و عشایر در تبریز و سایر کمیتهها در پژوهشکدههای پژوهشگاه مستقر هستند.
رشد مشارکت دانشآموزان پژوهشگر و فناور
محبی خاطرنشان کرد امسال ۷۹ هزار و ۴۷۴ دانشآموز به مرحله کشوری رسیدهاند؛ یعنی این دانشآموزان از سطح مدرسه، منطقه و استان عبور کرده و شرایط لازم برای معرفی در سطح ملی را کسب کردهاند، در حالی که در سال ۱۴۰۱ این عدد ۸۰۴۲ نفر بوده است. بدین ترتیب رشدی حدود دهبرابری رخ داده که نشاندهنده استقبال گسترده دانشآموزان از فعالیتهای پژوهشی است.
آمار معلمان پژوهنده و راهیافتگان به مرحله کشوری
رئیس پژوهشگاه در ادامه گفت در محور معلمان پژوهنده دو دسته آمار داریم یکی تعداد کل شرکتکنندگان ثبتنامشده و دیگری تعداد راهیافتگان به مرحله کشوری. به گفته او تعداد کل معلمان شرکتکننده در سال ۱۴۰۱، ۵۰ هزار نفر و امسال ۷۸ هزار و ۶۴۹ نفر بوده که رشدی ۱.۵ برابری را نشان میدهد. تعداد راهیافتگان به مرحله کشوری نیز از ۱۷۶ نفر در سال ۱۴۰۱ به ۳۸۹ نفر در سال جاری رسیده که رشد بیش از دو برابری داشته است.
معرفی برگزیدگان معلمان و دانشآموزان پژوهنده
محبی توضیح داد این افزایش بیانگر رشد کیفی آثار و ارتقای سطح اقدامپژوهی در مدارس است. از میان معلمان پژوهنده ۳۲ نفر به عنوان برگزیده معرفی و در روز ملی پژوهش تجلیل خواهند شد. همچنین در بخش دانشآموزی ۲۰۰ دانشآموز برگزیده معرفی و تقدیر میشوند و مراسم با حضور وزرای آموزش و پرورش و علوم برگزار خواهد شد.
رشد آثار در محور دستاوردهای پژوهشی
رئیس پژوهشگاه مطالعات وزارت آموزش و پرورش درباره محور دستاوردهای پژوهشی گفت در سال ۱۴۰۱ تعداد ۳۹ اثر به مرحله کشوری راه یافته بود اما امسال این عدد به ۵۳ اثر رسیده است که نشاندهنده افزایش مشارکت پژوهشگران و ارائه طرحهای علمی اثرگذار در حوزه تعلیم و تربیت است. او اعلام کرد مراسم ملی هفته پژوهش در روز ۲۳ آذر و معرفی برگزیدگان بر اساس داوری دقیق و معیارهای مصوب انجام خواهد شد.
همایشهای ملی و بینالمللی و مدرسه تراز
محبی افزود در یک سال گذشته علاوه بر جشنوارهها و همایشهای ملی، همایش بینالمللی مدرسه تراز نیز برگزار شد که در آن بیش از ۵۰۰ مقاله، پنج سخنران بینالمللی و ۱۷ سخنران داخلی حضور داشتند و آخرین یافتههای جهانی درباره مدرسه مطلوب ارائه شد.
راهبری الگوی مدرسه تراز در مدارس کشور
وی درباره راهبری الگوی مدرسه تراز گفت طبق برنامه، این الگو در سال گذشته در ۱۰ درصد مدارس اجرا شده، امسال در ۵۰ درصد و سال آینده نیز در ۵۰ درصد باقیمانده اجرا خواهد شد تا همه مدارس کشور تحت پوشش قرار گیرند. به گفته او هدف این الگو ارتقای مدیریت مدرسه، بهبود برنامه درسی، توانمندسازی معلم و دانشآموز، تقویت ارتباط با خانواده و ایجاد محیط تربیتی استاندارد است تا خروجی مدرسه دانشآموزانی با شایستگیهای لازم برای زندگی فردی و اجتماعی باشند.
پایگاه خبری تحلیلی رسانه معلم رسانه فرهنگیان ایران